پیشینه تجربی پژوهش
در جدول 1 خلاصه ای از مهمترین پژوهشهایی که در ارتباط با اهداف و سؤال های این پژوهش اجراشده، مشاهده می شود.
جدول 1. پیشینه تجربی پژوهش
نتایج متغیرهای پژوهش محقق (سال) عنوان پژوهش
دانش برگرفته از مشـتری مهـمتـرین منبـعایدههـای نـوآوری اسـت و موجـب ارتقـایعملکرد مالی و عملیاتی بانکها می شود. مدیریت دانش مشتری،نــــوآوری مســــتمر وعملکرد برتر اسماعیلپور،دوستار و طاهرپور
(1395) مدیریت دانـش مشـتری ونقش آن در نوآوری مستمر و عملکرد برتر
یادگیری سازمانی و همه ابعاد آن بر ارتقـایعملکرد سـازمانی تـاثیری مثبـت و معنـادارداشته است. مدیریت دانش، نـوآوریو عملکرد سازمانی علامه و مقدمی (1387) بررسی رابطه بین یادگیریســــازمانی و عملکــــرد سازمانی
بین سرمایه نوآوری شرکت با عملکرد مـالی رابطه معنـادار و مثبتـی برقـرار اسـت. بـینسرمایه مشـتری شـرکت بـا عملکـرد مـالیرابطه معنادار و مثبتی وجود دارد. سرمایه نوآوری، سرمایه مشتری، عملکرد شرکت سینایی،حاجیپور
و طاهری (1390) بررسی ارتباط بین سرمایه فکری و عملکرد شرکت
ارتباط با مشتری نسبت به عامل دیگر تـأثیر قویتری بر عملکرد شرکتها دارد. روابـ ط بـ ا مشـ تری،سرمایههـای اجتمـاعی،عملکرد شرکت لوئو، گریفیت، لیو و شی (2004) تأثیر روابـط بـا مشـتری وسرمایههای اجتمـاعی بـرعملکرد شرکت

ادامه جدول 1
نتایج متغیرهای پژوهش محقق (سال) عنوان پژوهش
پیشنهاد مـدلCKM و تـأثیر آن بـرتوسعه محصولات نوآورانه. محصولات نوآورانـه، مـدیریتدانش مشتری الکترونیکی سو، چن و شا (2006) پیونـــد بـــین گســـترشمحصــولات نوآورانــه بــادانش مشتری
بــین ســرمای ه نــوآوری و ســرمایه مشـتری بـا عملکـرد شـرکت رابطـه مثبت و معناداری وجود دارد. سرمایههـای نـوآوری، سـرمایهمشتری، عملکرد شرکت یانگ و کانگ (2008) بررســـی ارتبـــاط بـــینســرمایههــای نــوآوری وسرمایه مشتری با عملکرد شرکت
م دیریت دانــش از طریــق نــوآوریفراینــد بــر عملکــرد شــرکت تــأثیر می گذارد. مدیریت دانش، نوآوری فراینـد،اشتراکگذاری دانش، عملکـردشرکت یانگ (2010) بررســی اثــر راهبردهــایمدیریت دانش بر عملکـردشرکت
مــدیریت دانــش نظیــر بازاریــابی و
CRM، بــرای گســترش و توســعه محصــولات جدیــد و نــوآوری لازماست. دانـــش مشـــتری، توســـعه محصولات جدید سوفیآنتی،
سوریادی، گووین
داراجو، پریهارتوبو
(2010) مراحـــل ایجـــاد دانـــشمشـــ تری در توســـ عه محصولات جدید

مرور پیشینه تجربی در ارتباط با موضوع پژوهش، نشان میدهد مدیریت دانش و سرمایههای ناملموس، نقش تعیینکنندهای در ارتقای نوآوری و عملکرد سازمانی داشته اند. با وجود این، نقشی که رسانههای اجتماعی سازمانی در این زمینه میتواند ایفا کند، کمتر در کانون توجه قرار گرفتـهاست. پژوهش حاضر تلاش می کند به کاهش این شـکاف و ارتقـای شـناخت موجـود در زمینـه پیشایندهای عملکرد نوآورانه سازمان مساعدت کند.
فرضیههای پژوهش
مهمترین مبنای نظری این پـژوهش را چـارچوب سـرمایه اجتمـاعی تسـایی و گوشـال (1998) تشکیل میدهد که بر اساس آن سرمایه اجتماعی به اشتراکگذاری منابع کمک میکنـد . اتخـاذاین مبنا به این دلیل است که دانش منبعی مهم و راهبردی بـرای کسـب مزیـت رقـابتی پایـدارسازمانها به شمار میرود (تیس، 1998) و مدیریت دانش نیز ماهیتی انسـانی ــ اجتمـاعی دارد ووجود بستر مناسب انسانی ـ اجتماعی میتواند خلـق و تسـهیم دانـش ارزشـمند را تسـهیل کنـد(منوریان، موسیخانی، اخوان و عسگری، 1390)؛ در نتیجه سرمایه اجتماعی میتواند بـا تسـهیلتعاملات میانفردی، انجام این اقدامات دانشی را تسهیل و تقویت کند (فریـرا و پیلاتـی، 2013). بر این اساس، پیشبینی روابط فرض شده بین متغیرهای مد نظر در پژوهش، مبتنـی بـر پیشـینه تجربی زیر بوده است.
مطالعات تأثیر مثبت رسانه های اجتماعی بر سرمایه اجتماعی را تأیید کردهانـد . بـرای نمونـه، رسانههای اجتماعی همچون ارتباطات الکترونیک ـ که قادر بـه ایجـاد ارتباطـات جدیـد آنلایـنهستندـ اثر مثبتی بر بعد ساختاری سـرمایه اجتمـاعی دارنـد (بـورک، کـراوت و مـارلو، 2011).
رسانه های اجتماعی با حمایت از توسعه بع د شناختیِ سرمایه اجتماعی، اشـتراک گـذاری دانـش راتسهیل می کنند و اهمیت رسانه اجتماعی زمانی که کارمندان سازمان از لحاظ جغرافیـایی از هـمفاصله دارند، بیشتر مشخص می شود (بورک و همکاران، 2011). بـه طـور کلـ ی مـی تـوان گفـترسانه های اجتماعی با ایجاد پل بین فضای زمانی و مکانی و توسعه روابط میان کارکنان، موجـبتوسعه فضای اعتماد، همکاری و تعامل آنها می شوند (بهاراتی و همکاران، 2015). بر این اساس، در فرضیههای اول تا سوم پژوهش، تأثیر به کارگیری یکپارچه رسانههای اجتماعی بر هر یـک ازابعاد سرمایه اجتماعی پیشبینی شده است:
فرضیه 1. بهکارگیری یکپارچه رسانه اجتماعی سازمانی موجب تقویت بعد سـاختاری سـرمایهاجتماعی میشود.
فرضیه 2. بهکارگیری یکپارچه رسانه اجتماعی سازمانی موجب تقویت بعد رابطـه ای سـرمایهاجتماعی میشود.
فرضیه 3. بهکارگیری یکپارچه رسانه اجتماعی سازمانی موجب تقویت بعـد شـناختی سـرمایهاجتماعی میشود.
از سوی دیگر، پژوهشهای زیادی ثابت کردند که ابعاد سهگانه سرمایه اجتماعی بـا یکـدیگرارتباط دارند (تسای و گوشال، 1998). برای نمونه، تسای و گوشال (1998) نیز دریافتند سـرمای ه ساختاری بر سرمایه ارتباطی تأثیر مثبت و معناداری مـی گـذارد، امـا بـر سـرمایه شـناختی همـه واحدهای کسب وکار یکی از شرکت های بزرگ چندملیتی لوازم الکترونیکی، اثر کمـی دیدنـد. بـراین اساس می توان فرضیه های بعدی را بهصورت زیر در نظر گرفت:
فرضیه 4. بین ابعاد ساختاری و شناختی سرمایه اجتماعی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد.
فرضیه 5. بین ابعاد ساختاری و رابطه ای سرمایه اجتماعی، رابطه مثبت و معناداری وجود دارد.
فرضیه 6. بین ابعاد شناختی و رابطهای سرمایه اجتماعی، رابطه مثبت و معناداری وجود دارد.
همچنین بر اساس مطالعات پیشین، سرمایه اجتماعی می توانـد توانـایی سـازمان بـرای اداره دانش را افزایش دهد. وجود سرمایه اجتماعی می تواند خلق و تسهیم دانش را در سازمان افزایش دهد؛ زیرا در ترکیب و تبادل منابع، تشویق رفتارهای همکارانه و فعالیت های جمعی برای سازمان کمک اثربخش تری دارد. همچنین وجود سرمایه اجتماعی در گروه های سازمانی شـرکت هـا ، بـرتوسعه فعالیت های نرمِ مدیریت دانش (فعالیت های انتقال و خلق دانش) مـؤثر اسـت (منوریـان وهمکاران، 2013). بر این اساس، فرضیه های مربوط به نقش تسهیلگر ابعاد سرمایه اجتمـاعی در ارتقای کیفیت دانش سازمانی و عملکرد نوآورانه سازمان، به شرح زیر تدوین شده است:
فرضیه 7. سرمایه ساختاری بر ارتقای کیفیت دانش سازمانی تأثیر معنادار و مثبتی دارد.
فرضیه 8. سرمایه ساختاری بر عملکرد نوآورانه سازمان تأثیر معنادار و مثبتی دارد.
فرضیه 9. سرمایه رابطهای بر ارتقای کیفیت دانش سازمانی تأثیر معنادار و مثبتی دارد.
فرضیه 10. سرمایه رابطهای بر عملکرد نوآورانه سازمان تأثیر معنادار و مثبتی دارد.
فرضیه 11. سرمایه شناختی بر ارتقای کیفیت دانش سازمانی تأثیر معنادار و مثبتی دارد.
فرضیه 12. سرمایه شناختی بر عملکرد نوآورانه سازمان تأثیر معنادار و مثبتی دارد.
تحلیل تعاریف ارائه شده از مدیریت دانش نشان می دهد بسیاری از آنها در یک مورد شـباهتدارند؛ اینکه مدیریت دانش به بهبود عملکرد سـازما نی منتهـی مـی شـود (منوریـان و همکـاران،2013). مدیریت مؤثر دانش به عملکرد نوآوری بهتر شرکت ها کمک میکند؛ زیرا مدیریت دانش موجب یادگیری میشود و یادگیری نیز از جمله عواملی است که رابطه میان نـوآوری و عملکـردنوآوری را تقویت می کند (فریرا و پیلاتـی، 2013). همچنـین سـو، چـن و شـا (2004) دریافتنـدکیفیت دانش بر عملکرد نوآورانه تأثیر مثبت و معناداری می گذارد. به پشتوانه این پیشینه تجربـینیز فرضیه آخر پژوهش به شرح زیر در نظر گرفته شده است:
فرضیه 13. با ارتقای کیفیت دانش سازمانی، عملکرد نوآورانه سازمان نیز بهبود خواهد یافت.
مدل مفهومی
بر اساس مرور پیشینه نظـری و تجربـی و روابـط مفـروض میـان متغیرهـای تحقیـق در قالـبفرضیه ها، مدل مفهومی پژوهش به صورت شکل 1 ارائه شده است. همان گونه که این مدل نشان میدهد بهکارگیری یکپارچه رسانه اجتماعی به عنوان متغیر مستقل، سرمایه اجتمـاعی بـه عنـوانمتغیرهای میانجی و در نهایت، کیفیت دانش سازمانی و عملکرد نوآورانه نیز بهعنـوان متغیرهـایوابسته در نظر گرفته شده اند.

شکل 1. مدل مفهومی پژوهش روششناسی پژوهش
پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر چگـونگی گـردآوری دادههـا پـژوهش توصـیفی ـپیمایشی است. جامعه آماری پژوهش را کارکنان سرپرستی بانک صـادرات اسـتان مازنـدران بـهتعداد 750 نفر تشکیل دادهاند و با استفاده از فرمول نمونهگیری از جامعه محدود نیز، 254 نفـر از آنها برای نمونه انتخاب شدند. برای اطمینان از جمعآوری پرسشنامههای کـافی ، 280 پرسشـنامهمیان نمونه آماری توزیع شد.
ابزار جمعآوری دادهها، پرسشنامه استاندارد است. در این پرسشنامه بـرای سـنجش عملکـردنوآورانه از پژوهش سلیم و سلیمان (2011)؛ برای سنجش کیفیت دانش از پرسشنامه دورسیکوا و
گری (2009) با سه گویه؛ برای سنجش سرمایه اجتماعی از پرسشنامه بهاراتی و ژانگ (2015) با شش گویه (هر یک از ابعاد سرمایه ساختاری، رابطه ا ی و شناختی را با دو گویه سنجیده اسـت ) و در نهایت، برای سنجش یکپارچه رسانه اجتماعی سازمانی نیز از پرسشنامه فیچمن (2001) با دو گویه استفاده شده است. بخش اول پرسشنامه، به بررسی اطلاعات جمعیت شـناختی پاسـخگویان ازجمله جنسیت، سطح تحصیلات و میزان سابقه کار می پردازد و بخش دوم نیز متغیرهای تحقیق را با مقیاس پنج گزینه ای لیکرت می سنجد. برای ارزیابی پایـایی پرسشـنامه از بررسـی سـازگاریدرونی و برای بررسی روایی از روایی همگرا و واگرا استفاده شده است. جدول 2 نتایج این بررسی را نشان می دهد.

جدول 2. نتایج پایایی مرکب، آلفای کرونباخ و میانگین واریانس استخراجشده
میانگین واریانس
استخراج شده پایایی
ترکیبی آلفایکرونباخ شاخص ها نام متغیر
0/718 0/836 0/708 استفاده از خدمات مبتنی بر وب کاربرد یکپارچه رسانه اجتماعی
استفاده از لینکدین و تلگرام 0/732 0/845 0/725 تعاملات تلفنی و نشست با مشتریان سرمایه ساختاری
روابط باز و صادقانه با مشتریان 0/736 0/862 0/742 سهیمبودن در چشماندازی مشترک از صنعتبا رقبا سرمایه شناختی
باور رقبای مهم بـه مفیـدبودن فنـاوریهـاینوین 0/564 0/811 0/698 شناخت شخصی عرضهکنندگان سرمایه رابطهای
انتفاع دوجانبه در رابطه با عرضه کنندگان 0/692 0/932 0/835 انطباق منابع دانشی با نیازهای سازمان کیفیت دانش
کیفیت دانش موجود در سیستمهای دانشی دقت ذخایر دانشی موجود در سازمان 0/671 0/866 0/751 نوآوریهای فناورانه رقابتپذیر کننده عملکرد نوآورانه
تشویق ایدههای جدید و نوآوریهای کارکنان ارائه خدمات نوین به مشتریان – – 0/872 14 مجموع سؤال ها
یافتههای پژوهش
جدول 2 ضرایب شاخصهای سازگاری درونی را نشان میدهد. همـه ضـرایب پایـایی مرکـب وآلفای کرونباخ از حد بحرانی 7/0 بیشترند. همه میانگین واریانسهای استخراج شده نیز بیشـتر از حد 5/0 محاسبه شدند؛ در نتیجه میتوان گفت مدلهای اندازهگیـری در حـد قابـل قبـولی قـراردارند. برای ارزیابی روایی ابزار سنجش نیز از روش روایی سازه استفاده شد که از طریـق ارزیـابیروایی واگرا و همگرای مدلهای اندازه گیری انجام میشود. روایی همگرا نمره های شاخصهـاییرا بررسی می کند که برای سنجش یک سازه تعریف شده اند؛ بدین معنا که مجموعـ ه معـرف هـا،سازه اصلی را تبیین میکنند (آذر، غلام زاده و قنواتی، 1391). اگر شـاخص هـا نتـایج یکسـانی را نشان دهند، روایی همگرا وجود دارد.
جدول 3. بارهای عاملی ترکیبی و متقابل

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

رسانه اجتماعی سرمایه ساختاری سرمایهشناختی رابطهسرمایهای دانشکیفیت عملکردنوآورانه نوع سنجش valueP SE
<0/001 0/051 Formative -0/092 -0/207 0/190 0/132 -0/069 0/848 OSMA1
<0/001
<0/001 0/051
0/051 Formative Reflective -0/110
0/280 -0/311
0/232 0/201
-0/234 0/156
-/244 -0/111 0/860 OSMA2
STR1
0/811 0/136 <0/001
<0/001 0/051 0/051 Reflective
Reflective 0/237
-0/056 0/179
-0/525 0/170
-0/030 -0/189 0/833 0/145
0/148 STR2 COG1
0/880 0/071 <0/001
<0/001 0/051
0/051 Reflective
Reflective -0/026
-0/439 -0/221
-0/395 -0/109 0/875 0/060
0/0123 0/171
0/026 COG2
RE1
0/751 0/272 <0/001
<0/001 0/051
0/051 Reflective
Reflective -0/183
0/047 0/042 0/774 0/161
-0/203 0/095 0/146 0/034
-0/253 RE2
KQ2
0/710 0/050 <0/001
<0/001
<0/001 0/051 0/051
0/051 Reflective
Reflective 0/089 0/896 0/072
-0/022 -0/032 0/138
-0/033
0/058 -0/064 -0/156
0/112 0/099
0/171 0/160 KQ3 IP3
FP1
0/787
0/908 -0/014
0/022 Reflective <0/001 0/051 Reflective 0/886 -0/132 -0/089 0/079 0/107 0/201 FP2

جدول 3 نشان میدهد بارهای عاملی شاخصهای درون هر سازه نسبت به سازه بیرونی آن، مقدار بیشتری را به خود اختصاص داده اند که این مـی توانـد نشـان دهنـده روایـی همگـرا میـان شاخصهای هر یک از سازههای پژوهش باشد. برای بررسی تأثیر همخطی متغیرها نیز از روایـیواگرا استفاده شده است. روایی واگرا یا همان روایی تشخیصی، مکملی بـرای روایـی همگراسـتکه نشاندهنده میزان تمایز نشانگرهای یک سازه معین از نشانگرهای سازههای دیگـر در مـدلیکسان است. در مدل یابی PLS یکی از معیارها برای مناسب بودن روایی تشخیصی این است که سازه باید بیشترین واریانس مشترک را با نشانگرهایش نسبت به اشتراک آن با سازههای دیگر در مدل معین داشته باشد. برای ارزیابی روایی تشخیصی، فرنل و لارکر (1981) استفاده از میـانگینواریانس استخراج شده AVE، یعنی میـانگین واریـانس مشـترک بـین سـازه و نشـانگرهایش راپیشنهاد میکنند. آنها برای AVE مقادیر 5/0 و بیشتر را توصیه کردند؛ یعنی سازه مدنظر حـدود50 درصد یا بیشتر از واریانس نشانگرهای خود را تبیین میکند. میانگین واریانس اسـتخراجشـدهباید از واریانس مشترک آن سازه و سایر سازههای موجود در مـدل (همبسـتگی بـین دو سـازه)، بیشتر باشد. در ماتریس همبستگی، همبستگی بین سازههای متفاوت در عناصر غیر قطری راست ماتریس و جذر میانگین واریانس استخراجشده برای هر سازه در امتـداد خـط قطـری نشـان دادهمیشود. برای مناسب بودن روایی تشخیصی، عناصر قطری به صـورت معنـاداری بایـد از عناصـرغیرقطری در ستونها و سطرها بیشتر باشد (آذر و همکاران، 1391). همان گونه که در جـدول 4 مشاهده میشود، مقدار جذر AVE متغیرهای مکنون در پژوهش حاضر که در خانه های موجود در قطر اصلی ماتریس قرار گرفته اند، از مقدار همبستگی میان آنها که در خانه های زیـرین و راسـت قطر اصلی ترتیب داده شده اند، بیشتر است. از این رو، میتوان گفت در پژوهش حاضـر ، سـازه هـا (متغیرهای مکنون) در مدل، تعامل بیشتری با شاخصهای خود دارند تا با سایر سازهها؛ در نتیجه روایی واگرای مدل در حد مناسبی است.
جدول 4. روایی واگرا (تشخیصی)

  • 1

پاسخ دهید